Ο εξαίρετος καλλιτέχνης El Greco για πολλά χρόνια έμεινε στην αφάνεια, ενώ οι πίνακές του σε εκκλησίες και παλάτια της Ιταλίας και της Ισπανίας θεωρούνταν ως έργα κάποιου τρελού. Το έργο του στην ουσία  άρχισε να αναγνωρίζεται στις αρχές του 20ου αιώνα ενώ πλέον σήμερα θεωρείται από τους κορυφαίους εικαστικούς καλλιτέχνες όλων των εποχών που επηρέασε ζωγράφους όπως τον Πικάσο.

Όπου και να ψάξεις, ότι εγκυκλοπαίδεια και να ανοίξεις, κανείς δεν είναι σίγουρος για την ημερομηνία γέννησης ακόμα και θανάτου του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου. Υπολογίζεται περίπου ότι είχε γεννηθεί την 1η ημέρα του Οκτώβρη του 1541 στο Ηράκλειο Κρήτης -τότε Δημοκρατία της Βενετίας-. Επίσης δεν είναι γνωστό και ποτέ κανείς δεν έμαθε για την καλλιτεχνική του μόρφωση αλλά και ποιους δασκάλους είχε. Το μόνο σίγουρο είναι ότι καταγόταν από εύπορη οικογένεια και έτσι είχε την δυνατότητα να σπουδάσει βυζαντινή ζωγραφική, να εκπαιδευτεί ως Αγιογράφος και να μάθει πολλά για την δυτική τέχνη.

Μόλις 26 ετών φεύγει από την Ελλάδα και συνεχίζει τις σπουδές του στη Βενετία, στα εργαστήρια των ζωγράφων Μπασάνο, Τιντορέντο και Τιτσιάνο υιοθετώντας στοιχεία του Μανιερισμού. Τρία χρόνια μετά πήγε να εργαστεί στην Αιώνια Πόλη, διευρύνοντας έτσι και τον κύκλο του κάτι που τον έκανε να αποκτήσει τεράστια αυτοπεποίθηση για τις δημιουργίες του, υποστηρίζοντας ότι «αν καταστρέφονταν οι τοιχογραφίες της «Καπέλα Σιξτίνα» που είχε ζωγραφίσει ο Μιχαήλ Άγγελος, θα μπορούσε αυτός να κάνει καλύτερες». Πίστευε ότι «ήταν καλός άνθρωπος, αλλά δεν ήξερε να ζωγραφίζει» Για εκείνη την εποχή η τοποθέτησή του αυτή θεωρήθηκε βλασφημία κάτι που τον έκανε να πάρει πιο γρήγορα την απόφαση να μετακομίσει στην Ισπανία, κάτι που ήδη σκεφτόταν λόγω της επιδημίας που είχε ξεσπάσει στην πόλη ήδη από το 1575.

Στην Μαδρίτη η καλλιτεχνική πορεία του El Greco, όπως πλέον τον αποκαλούσαν καθώς δυσκολευόντουσαν να προφέρουν το όνομά του, φτάνει στην κορύφωσή του. Αναλαμβάνει να ζωγραφίσει τους πίνακες του κεντρικού και των πλευρικών εικονοστασίων του Σάντο Ντομίνιγκο ελ Αντίγγονο της πόλης Τολέδο,πρώην πρωτεύουσας της Ισπανίας, αλλά παρόλα αυτά παραμένει έδρα της εκκλησίας και πολιτιστικό κέντρο της χώρας. Διακόσμησε με πίνακες το ανάκτορο του Εσκοριάλ και τη Μητρόπολη του Τολέδου. Σπουδαίοι πίνακες του είναι η «Ανάληψη της Θεοτόκου», «Η Αγία Τριάδα», «Η Ανάσταση του Σωτήρος», «Το μαρτύριο του Χριστού», «Εσπόλιο» (σκηνή από τα πάθη του Χριστού), «Ο Λαοκόων» και «Η Πεντηκοστή».

Προσωπική ζωή

Το 1578 γεννιέται ο πρώτος και μοναδικός γιος του, ο Χόρχε Μανουέλ, καρπός του έρωτά του με την δόνα Χερόνιμα δε λας Κουέβας, την οποία ποτέ δεν παντρεύτηκε όμως πέρασε το υπόλοιπο της ζωής του. Πολλοί μελετητές των έργων του θεωρούν πως ο πίνακας «Η κυρία με την ερμίνα» είναι η προσωπογραφία της δόνα Χερόνιμα δε λας Κουέβας.

Αρνείται να πληρώσει φόρους

Το 1606 ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος θα αρνηθεί να πληρώσει φόρους. Υποστηρίζει ότι ο ζωγράφος είναι ένα ελεύθερο επάγγελμα και έτσι γίνεται ο πρώτος καλλιτέχνης στην Ισπανία που εξαιρείται την φορολογία.Σύμφωνα με τον Jose Martienez «Ο Γκρέκο εισήγαγε ένα ύφος τόσο ιδιόρρυθμο, που θα έφερνε σε αμηχανία κάθε γνώστη και κριτή που επιθυμούσε να το εξηγήσει. Όταν έφθασε σε αυτήν την πόλη, τον συνόδευσε μεγάλη φήμη, σε βαθμό που όλοι να πιστεύουν πως δεν υπήρχαν στο κόσμο έργα πιο θαυμαστά από τα δικά του. Πραγματικά, μερικά έργα του είναι τόσο άξια σεβασμού, που χωρίς δυσκολία τον κατατάσσουν στους μεγάλους καλλιτέχνες. Δεν ξέρουμε αν ποτέ ζωγράφιζε με προσυμφωνημένη τιμή, γιατί έλεγε πάντα πως δεν υπήρχε ποσό αντάξιο των πινάκων του. Κέρδιζε πολλά δουκάτα, αλλά ξόδευε και πολλά για την καλοπέραση του. Συντηρούσε μάλιστα και έμμισθους μουσικούς, ώστε να απολαμβάνει καλύτερα τα γεύματα του. Απολάμβανε πάντα την εκτίμηση του κόσμου. Ήταν επίσης διάσημος αρχιτέκτονας και πολύ καλός ομιλητής. Είχε λίγους μαθητές γιατί κανείς δεν ήθελε να ακολουθήσει τους κανόνες του».

Ο Δομίνικος Θεοτοκόπουλος πέθανε στις 7 Απριλίου του 1614, σε ηλικία 73 ετών και τάφηκε στο ναό του Αγίου Δομίνικου στο Τολέδο. Μετά τον θάνατό του εκτός από τον γιο του κανείς δεν συνέχισε το έργο του. Ο ιδιόρρυθμος τρόπος που ζωγράφιζε από κάποιους αποδόθηκε σε υποτιθέμενα προβλήματα όρασης που είχε ενώ άλλοι πιστεύουν ότι έπασχε από διανοητική διαταραχή.

Στη χώρα μας υπάρχουν έξι έργα του Θεοτοκόπουλου: «Ο Άγιος Λουκάς ζωγραφίζει την Παναγία» και «Η Προσκύνηση των Μάγων» (Μουσείο Μπενάκη), «Στέψη της Θεοτόκου» και «Η Συναυλία των Αγγέλων» (Εθνική Πινακοθήκη), «Βάπτιση του Χριστού» και «Άποψη του Όρους και της Μονής Σινά» (Ιστορικό Μουσείο Κρήτης).

Μιλένα Αμπράμοβιτς, Δημοσιογράφος

No Comments Yet

Comments are closed

Το Pretty Dose
περιοδικό pretty dose

Περιοδικό για την μόδα, την ομορφιά, την ευεξία, την προσωπική φροντίδα, την διακόσμηση, τα ταξίδια και για όλα όσα μας κάνουν χαρούμενους!

Διευθύντρια & Υπεύθυνη Έκδοσης:
Χριστιάννα Πίτη

Ιδιοκτησία, Branding & Διαχείριση:
Leading Brands Agency